tobolinfo.kz sayti fotosurati
Qo‘stanay (Qozog‘istonning shimoli-g‘arbiyda joylashgan) shahridagi 2-sonli sud mahalliy aholi Yuliya Xonni TikTok ijtimoiy media platformasida qozoqlarni haqorat qilgani uchun ikki yilga ozodlikdan mahrum qildi, deb xabar beradi Tobolinfo.
Аyol Qozog‘iston Respublikasi Jinoyat kodeksining 174-moddasi 1-qismi («Ijtimoiy, milliy, qabilaviy, irqiy, sinfiy yoki diniy nafratni qo‘zg‘atish») bo‘yicha aybdor deb topildi. U jazoni minimal xavfsizlikdagi qamoqxonada o‘taydi.
Sud 2024 yil noyabrь oyi boshida, mahalliy vaqt bilan taxminan soat 3:45 da, mast holda ayol TikTokka kirib, o‘z akkauntidan jonli efirda ishtirok etganini aniqlagan. Rossiya va Ukraina o‘rtasidagi qurolli mojaroni muhokama qilish paytida u suhbatdoshlari millati sha'niga qo‘pol va haqoratli so‘zlarni aytgan va shu bilan sudning fikriga ko‘ra, etnik nafratni qo‘zg‘atishga qaratilgan harakatlarni sodir etgan.
Sudya Olьga Kuznetsova sudlanuvchining aybi jonli efir yozuvi, ekspertiza natijalari va guvohlar ko‘rsatmalari bilan tasdiqlanganini ta'kidlagan. Yuliya Xon sud zalida hibsga olingan. Shuningdek, u 826 000 tenge (1600 rublь) miqdorida sud xarajatlarini to‘lashga majbur bo‘ladi.
Xabarda sudlanuvchi qaramog‘idagi o‘g‘li avtohalokatda ko‘rish qobiliyatini yo‘qotgani ishda yengillashtiruvchi holat sifatida ko‘rilgan, ayol uning davolanishi uchun to‘lovlarni o‘z zimmasiga olgani ta'kidlangan. Shuningdek, Xonning ilgari sudlanganmagani ham qayd etilgan.
Sudlanuvchining advokati Valeriy Li sud majlisida jonli efirda uning himoyasidagi ayolni ham xo‘rlashganini va aylanuvchi butun bir millatni emas, balki ma'lum bir shaxsni haqorat qilganini aytgan. Uning ta'kidlashicha, himoya tomoni sud qaroriga nisbatan apellyatsiya arizasini kiritadi.
Qozog‘istonda fuqarolarning ijtimoiy tarmoqlarda nafratni qo‘zg‘atuvchi chiqishlar qilgani uchun muntazam ravishda hukmlar chiqariladi. 2023 yili Ostona fuqarosi Natalьya Sviridenko (Merkulova) TikTok efirida qozoqlarni haqorat qilgani va ularni «bir-birini o‘ldirishga» chaqirgani uchun to‘rt yillik qamoq jazosiga hukm qilingan.
2024 yili Olmaota fuqarosi TikTokda ruslar va qozoqlarni Ulug‘ Vatan urushida qatnashgani uchun haqorat qilgani va nemis siyosatchisi Adolьf Gitlerni «go‘zal inson» deb atagani uchun ikki yilga ozodlikdan mahrum qilingan.
Vanihoyat, 2025 yili Qarag‘anda sudi 23 yoshli ishbilarmon ayol Alika Muhamadiyevani musulmonlar va qozoqlarga qarshi haqoratli so‘zlar aytgani uchun uch yarim yilga ozodlikdan mahrum qildi. Jinoyat ishiga uning Threads (RFda ekstremistik deb tan olingan va taqiqlangan Meta korporatsiyasiga tegishli tarmoq) ijtimoiy media platformasidagi postlari sabab bo‘lgan. Unda ayol «Qozog‘iston nimasi bilan mashhur?» degan savolga «mambetlari» bilan deb javob bergan. Boshqa postlarda Muhamadiyeva musulmonlarni «cho‘chqalar» va qozoq tilini «yarim kalbit lahjasi» deb atagan. Ayol ushbu bayonotlari bahs-munozaralarga sabab bo‘lganidan so‘ng mamlakatdan qochishga uringan, ammo hibsga olingan.
